“Grönland İçin İşgal Planı” İddiası: Trump’a Pentagon’dan Fren mi?
ABD Başkanı Donald Trump’ın, özel operasyon birliklerine Grönland’a yönelik bir “işgal planı” hazırlatmak istediği öne sürüldü. İddianın merkezinde, İngiliz basınından Daily Mail’in isimsiz kaynaklara dayandırdığı haber yer alırken, üst düzey askeri yetkililerin böyle bir adımın hukuken sorunlu olacağı ve Kongre desteği bulamayacağı gerekçesiyle itiraz ettiği ileri sürüldü.
İddia: Talimat JSOC’a gitti, plan masaya geldi
Anadolu Ajansı’nın aktardığına göre, Daily Mail, Trump’ın Ortak Özel Operasyonlar Komutanlığı’na (JSOC) Grönland’a dönük bir plan hazırlama talimatı verdiğini yazdı. Haberde, Washington’daki bazı “şahin” isimlerin, 3 Ocak’ta Venezuela’da gerçekleştirildiği bildirilen operasyonun ardından daha cesur adımlar atılmasını savunduğu iddiasına da yer verildi.
“Yasa dışı olur” itirazı: Üst düzey komuta karşı çıktı iddiası
Aynı haberde, Genelkurmay Başkanları (Joint Chiefs of Staff) düzeyindeki askeri yetkililerin, olası bir harekâtın hukuka aykırı olacağı ve Kongre’den onay almasının zor olduğu görüşüyle karşı durduğu öne sürüldü. Daily Mail’in iddiasına göre bazı komutanlar, Trump’ın gündemini başka alanlara kaydırmak için farklı seçeneklerin konuşulmasını da gündeme getirdi.
Vance’ten sert mesaj: “Gerektiği kadar ileri gider”
Tartışmalar sürerken ABD Başkan Yardımcısı JD Vance’in de Grönland konusunda tansiyonu artıran açıklamalar yaptığı aktarılıyor. Newsweek’in haberine göre Vance, Trump’ın “gerektiği kadar ileri gitmeye” istekli olduğunu söyledi; Danimarka’nın ise Grönland’ın güvenliği konusunda yeterince yatırım yapmadığını savundu.
Nuuk’tan ortak tepki: “Ne Amerikalı ne Danimarkalı, biz Grönlandlıyız”
Grönland iç siyasetinde de nadir görülen bir birliktelik oluştu. TIME’ın aktardığına göre, adadaki beş siyasi parti, Trump’ın söylemlerine karşı ortak açıklama yayımlayarak “Amerikalı olmak istemiyoruz… Grönlandlı olmak istiyoruz” mesajı verdi ve geleceğe Grönland halkının karar vereceğini vurguladı.
Kopenhag’dan NATO uyarısı: “Böyle bir saldırı her şeyi bitirir”
Danimarka Başbakanı Mette Frederiksen ise Washington’un askeri seçeneği gündemde tutmasının NATO açısından yıkıcı sonuçlar doğuracağını söyledi. Frederiksen’in “ABD başka bir NATO ülkesine saldırırsa her şey durur” çıkışı, hem Danimarka basınında hem de uluslararası medyada “ittifakın geleceği” tartışmasını yeniden alevlendirdi.
Trump’ın gerekçesi: “Rusya ya da Çin komşunuz olur”
Trump’ın son dönemdeki açıklamalarında sıkça, Grönland’ın stratejik konumu üzerinden Rusya ve Çin vurgusu yaptığı görülüyor. AA’nın aktardığı ifadelerde Trump’ın, “Grönland’da bir şey yapacağız… yapmazsak Rusya ya da Çin devreye girer” minvalinde konuştuğu belirtiliyor.
Trump, daha önce de ABD’nin Grönland konusunda “gerekirse çok ileri gideceğini” söylemişti.
Neden Grönland? Güvenlik hattı, üsler ve kritik madenler
Uzmanlar, Grönland’ın yalnızca coğrafi konumuyla değil; Kuzey Kutbu’ndaki askeri-deniz dengeleri, erken uyarı/radar kabiliyetleri ve kritik mineraller nedeniyle de rekabetin odağına oturduğunu vurguluyor. TIME’ın haberinde de, adanın kritik ham maddeler bakımından önemine dikkat çekiliyor.
